Gemlik, Bursa’ya bağlı olmakla birlikte kendi adliyesine sahip bir ilçedir ve Gemlik Adliyesi bünyesinde Aile Mahkemesi faaliyet göstermektedir. Bu nedenle Gemlik’te ikamet eden eşlerin boşanma davaları, il merkezine gitmeye gerek kalmaksızın Gemlik’te görülür. Bu sayfada, Gemlik’te açılacak boşanma davasının usul yönünü, sürecin aşamalarını ve uygulamada sık karşılaşılan talepleri açıklıyoruz. Boşanma sebepleri, nafaka türleri ve velayet konularının ayrıntısı için Bursa boşanma avukatı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Gemlik’te Boşanma Davası Hangi Mahkemede Görülür?
Boşanma davalarında görevli mahkeme Aile Mahkemesidir. Gemlik Adliyesi’nde Aile Mahkemesi kurulu olduğundan, yetki şartlarının sağlanması hâlinde dava doğrudan Gemlik Aile Mahkemesinde açılır.
Yetki, Türk Medeni Kanunu’nun 168. maddesinde düzenlenmiştir: dava, eşlerden birinin yerleşim yeri mahkemesinde veya eşlerin davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesinde açılabilir. Buna göre;
- Eşlerden biri Gemlik’te ikamet ediyorsa dava Gemlik Aile Mahkemesinde açılabilir.
- Eşler son olarak altı aydan uzun süre Gemlik’te birlikte oturmuşsa, taraflar başka yere taşınmış olsa dahi Gemlik mahkemesi yetkilidir.
- Her iki eş de Gemlik dışında yaşıyor ve son ortak konut da Gemlik’te değilse, davanın Gemlik’te açılması yetki itirazıyla karşılaşabilir.
Yetki itirazının ilk itiraz olarak cevap dilekçesi süresi içinde ileri sürülmesi gerekir; süresinde ileri sürülmeyen yetki itirazı dinlenmez ve mahkeme yetkili hâle gelir.
Boşanma Davasının Aşamaları
Çekişmeli bir boşanma davası, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda öngörülen yazılı yargılama usulüne tabidir ve şu aşamalardan geçer:
- Dava dilekçesi: Boşanma sebebi, buna dayanak olgular, deliller ve talepler (nafaka, velayet, tazminat) dilekçede gösterilir. Dilekçedeki eksiklikler sürecin ilerleyen aşamalarında telafisi güç sonuçlar doğurabilir.
- Cevap dilekçesi: Davalı, dilekçenin tebliğinden itibaren iki hafta içinde cevap verir. Yetki itirazı dâhil ilk itirazlar bu aşamada ileri sürülür.
- Cevaba cevap ve ikinci cevap: Tarafların ikişer dilekçe hakkı bulunur; iddia ve savunma bu dilekçelerle netleşir.
- Ön inceleme: Mahkeme uyuşmazlık konularını belirler, tarafları sulhe teşvik eder ve delillerin toplanmasına karar verir. Ön inceleme duruşmasına mazeretsiz katılmamanın, diğer tarafın iddialarını genişletebilmesi gibi sonuçları vardır.
- Tahkikat: Tanıklar dinlenir, ekonomik ve sosyal durum araştırması yapılır, gerekiyorsa uzman incelemesi alınır.
- Sözlü yargılama ve hüküm: Mahkeme, toplanan delillere göre boşanma ve bağlı taleplere ilişkin kararını verir.
Karara karşı, tebliğden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Boşanma hükmü kesinleşmeden yeni bir evlilik yapılamaz ve mal rejiminin tasfiyesi gündeme gelmez.
Boşanma Davasında Deliller
Boşanma davasında iddiaların ispatı büyük ölçüde delil düzenine bağlıdır. Uygulamada başvurulan başlıca delil türleri şunlardır:
- Tanık beyanı: Evlilik birliği içindeki olayları doğrudan bilen kişilerin anlatımı, boşanma davalarının en yaygın delilidir.
- Yazışma ve mesaj kayıtları: Tarafın kendi iletişimine ilişkin kayıtlar delil olarak sunulabilir; ancak diğer eşin özel hayatına hukuka aykırı müdahale yoluyla elde edilen kayıtlar hükme esas alınamaz ve ayrıca cezai sorumluluk doğurabilir.
- Ekonomik ve sosyal durum araştırması: Nafaka ve tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde mahkemece resen yaptırılır.
- Kolluk tutanakları ve sağlık kayıtları: Özellikle şiddet iddialarında önem taşır.
Delillerin hangi vakıayı ispata yönelik olduğunun dilekçede açıkça gösterilmesi gerekir; süresinde bildirilmeyen deliller kural olarak sonradan dosyaya sunulamaz.
Ziynet (Düğün Takıları) Alacağı
Boşanma sürecinde sık gündeme gelen taleplerden biri düğünde takılan ziynet eşyasına ilişkindir. Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, düğünde takılan takılar kim tarafından takılırsa takılsın kural olarak kadına bağışlanmış sayılır ve kadının kişisel malı kabul edilir.
Ziynet alacağı talebi, boşanmanın eki niteliğinde olmayıp ayrı harca tabidir; boşanma davası içinde ileri sürülecekse talep sonucunda açıkça gösterilmesi ve harcının yatırılması gerekir. Ziynetlerin evlilik içinde bozdurulup ortak giderlere harcandığı savunması bakımından ispat yükü, uygulamada takıların iade edilmemek üzere verildiğini ileri süren tarafa aittir.
6284 Sayılı Kanun Kapsamında Koruma Tedbirleri
Boşanma sürecinde şiddet veya şiddet tehlikesi bulunan hâllerde, 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında koruyucu ve önleyici tedbirler talep edilebilir. Bu tedbirler boşanma davasından bağımsız işler ve Aile Mahkemesi hâkiminden istenebilir:
- Şiddet uygulayanın ortak konuttan uzaklaştırılması ve konutun korunan kişiye tahsisi
- Korunan kişiye, iş yerine ve okula yaklaşmama kararı
- İletişim araçlarıyla rahatsız etmeme yükümlülüğü
- Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde kolluk amirince de alınabilen barınma ve koruma tedbirleri
Tedbir talebi herhangi bir delil veya belge aranmaksızın değerlendirilir ve başvuru harca tabi değildir. Ayrıca dava süresince eş ve çocukların geçimi için tedbir nafakası talep edilmesi mümkündür.
Anlaşmalı Boşanma Gemlik’te Nasıl İşler?
Eşlerin boşanma ve tüm sonuçları üzerinde uzlaştığı hâllerde, en az bir yıl sürmüş evliliklerde anlaşmalı boşanma yoluna gidilebilir. Protokolde nafaka, velayet, kişisel ilişki ve mal paylaşımının açık ve uygulanabilir şekilde düzenlenmesi gerekir. Hâkim tarafları bizzat dinler; bu nedenle duruşmaya her iki eşin de katılması zorunludur. Gemlik Aile Mahkemesinde görülen anlaşmalı boşanma davaları, dosyanın eksiksiz hazırlanması hâlinde tek celsede sonuçlanabilmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
Gemlik’te oturuyorum, boşanma davam Bursa’da mı görülür?
Hayır. Gemlik Adliyesi’nde Aile Mahkemesi kurulu olduğundan, Gemlik’te ikamet eden eşlerin boşanma davaları Gemlik’te görülür; il merkezindeki adliyeye gitmek gerekmez.
Eşim davayı başka ilde açtı, Gemlik’e aldırabilir miyim?
Davanın açıldığı mahkemenin TMK m. 168’e göre yetkisiz olması hâlinde, cevap dilekçesi süresi içinde yetki ilk itirazında bulunularak dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi talep edilebilir. Süre kaçırılırsa mahkeme yetkili hâle gelir.
Düğün takıları boşanmada kime kalır?
Yerleşik uygulamaya göre düğünde takılan takılar, kim tarafından takılırsa takılsın kural olarak kadına bağışlanmış sayılır. Bu talep boşanmanın eki olmadığından ayrıca harca tabidir ve açıkça ileri sürülmesi gerekir.
Eşimin telefon mesajlarını delil olarak kullanabilir miyim?
Kendi iletişiminize ilişkin kayıtlar delil olarak sunulabilir. Ancak eşin telefonuna veya hesaplarına izinsiz erişilerek elde edilen kayıtlar hukuka aykırı delil niteliğindedir; hükme esas alınmaz ve ayrıca cezai sorumluluk doğurabilir.
Koruma tedbiri için boşanma davası açmış olmam gerekir mi?
Hayır. 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruyucu ve önleyici tedbirler, boşanma davasından bağımsız olarak talep edilebilir. Başvuru harca tabi değildir.
Hukuki Danışmanlık
Boşanma davasında dilekçelerin, delillerin ve bağlı taleplerin baştan doğru yapılandırılması sürecin işleyişini doğrudan etkiler. Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve somut olaya ilişkin hukuki değerlendirme yerine geçmez.
İlbaş & Bükücü Hukuk ve Danışmanlık Bürosu, Bursa Osmangazi’de faaliyet göstermekte olup Gemlik dâhil çevre ilçelerdeki aile hukuku uyuşmazlıklarında hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti vermektedir. Bilgi ve iletişim için: 0 542 408 15 78