Miras bırakanın vefatından sonra geriye yasal olarak bıraktığı mirasçıları ve bu mirasçıların pay oranlarını gösteren belgeye mirasçılık belgesi veya veraset ilamı denir. Miras bırakanın ölümü anında alacakları, hakları ve borçlarından oluşan terekesi kül halinde mirasçılara geçer. Türk Medeni Kanunu madde 598’ de düzenlenmiştir.
Mirasçılık Belgesi Nereden Alınır?
Miras bırakanın mirasçılarının Sulh Hukuk Mahkemesine ve Noterliklere başvurması üzerine mirasçılık belgesi verilir. Mirasçılık belgesi, miras bırakanın ölümünün ardından talep edilebilecek bir belge olup, mirasçılardan birinin yerleşim yeri Sulh Hukuk Mahkemesi veya Türkiye’deki bütün noterlerden alınabilir. Ancak, nüfus kayıtlarındaki muğlaklık, yasal mirasçılığın ve/veya soy bağının tespit edilememesi vb. durumlar mevcutsa, mirasçılık belgesi, Sulh hukuk mahkemesinden talep edilmelidir.
Mirasçılık Belgesi İçin İstenen Belgeler Nelerdir?
- TC Kimlik Numarası yazılı bir kimlik belgesi
- Temsilen başvuru yapılıyorsa vekâletname
- Miras bırakan kişiye ait TC Kimlik Numarası
Veraset İlamını Kimler Talep Edebilir?
Diğer kanunlardaki düzenlemeler saklı kalmak üzere, şu kişiler mirasçılık belgesine başvurabilir:
- Yasal mirasçılar; kan hısımları, sağ kalan eş, evlatlık, devlet (yasal mirasçı yoksa)
- Atanmış mirasçılar; vasiyetname ve miras sözleşmesi ile atanan mirasçılar
- Vasiyet alacaklıları; Miras bırakan bir kimseyi mirasçı atamaksızın bir ölüme bağlı kazandırmada bulunduğu kişi
- Miras bırakanın veya mirasçının alacaklıları; mahkeme veya icra dairesi kararıyla miras bırakanın ve mirasçının alacaklıları
- Mirasçılık Sıfatını Yitirenler; mirasçılıktan çıkarma, mirastan yoksunluk, mirasın reddi veya mirastan vazgeçme hallerinde bu kişiler
Mirasçılık Belgesi Talebi, Süreye Tabi Midir?
Bu belgenin talebi , herhangi bir zamanaşımı veya hak düşürücü herhangi süreye bağlı değildir.
Mirasçılık Belgesi İle Nasıl İşlem Yapılır?
Mirasçılık Belgesi tapu ve diğer kurum ve kuruluşlarında hak sahibi olarak tescil ve intikal işlemlerini yapmanız için gerekli olan bir belgedir.
Mirasta Yasal Mirasçılar Kimlerdir?
Mirasçılıkta kan hısımlığından kaynaklanan yasal mirasçılar, sağ kalan eş, evlatlık , evlilik dışı hısımlar yani evlilik dışında doğmuş ve soybağı, tanıma veya hâkim hükmüyle kurulmuş olan kişiler (baba yönünden evlilik içi hısımlar gibi) ve son olarak da mirasçı bırakmaksızın ölen kimsenin mirasçısı olan devlet bulunmaktadır.
Miras Hukukunda Yasal Pay Oranları Nelerdir?
Miras bırakanın oğulları-kızları, kardeşleri, ana ve babaları mirasçı olmaları durumunda eşit olarak mirasçı olurlar. Ancak miras bırakanın eşi halen sağ ise zümre hesaplamasına göre sağ kalan eş ve diğer mirasçıların yasal payları farklı oranlarda kanunda düzenlenmektedir.
Buna göre sağ kalan eş, birlikte bulunduğu zümreye göre miras bırakana aşağıdaki oranlarda mirasçı olur:
Miras bırakanın büyük ana ve büyük babaları ve onların çocukları ile birlikte mirasçı olursa, mirasın dörtte üçü, bunlar da yoksa mirasın tamamı eşe kalır.
Miras bırakanın altsoyu ile birlikte mirasçı olursa, mirasın dörtte biri,
Miras bırakanın ana ve baba zümresi ile birlikte mirasçı olursa, mirasın yarısı oranında yasal miras payı bulunmaktadır.
Saklı Pay Oranları Nasıl Hesaplanır?
Saklı pay aşağıdaki oranlardan ibarettir:
- Altsoy için yasal miras payının yarısı,
- Ana ve babadan her biri için yasal miras payının dörtte biri,
- Sağ kalan eş için, altsoy veya ana ve baba zümresiyle birlikte mirasçı olması hâlinde
yasal miras payının tamamı, diğer hâllerde yasal miras payının dörtte üçü.
Evlatlık Mirasçı Olur Mu?
Evlâtlık ve onun çocukları, evlât edinen kişiye kan hısımı gibi mirasçı olmaktadır. Evlâtlığın biyolojik ailesindeki mirasçılığı da devam eder. Ancak burada tek yönlü bir mirasçılık söz konusu olup evlât edinen ve hısımları, evlâtlığa mirasçı olamazlar.
Mirasta Mal Paylaşımı Dava Açılmadan Yapılabilir Mi?
Miras bırakanınız diğer adıyla muristen kalan malların paylaşımını miras davası açmadan da tüm mirasçılar ile beraber yapabilirsiniz . Ancak ileride doğabilecek bir uyuşmazlığı engellemek adına miras avukatı ile çalışmanız sizi olası risklerden koruyacaktır. Miras taksimi konusunda mirasçıların uyuşamaması veya yasal ve saklı payına halel gelen mirasçı hakkını ancak dava açarak arayabilecektir. Dava aşamasında da alanında uzman bir miras avukatı ile davanın takibinin yapılması oldukça önemlidir.
Miras Davalarında Yetkili ve Görevli Mahkeme Hangisidir?
Miras davasında yetkili mahkeme murisin son yerleşim yeri mahkemesi iken görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesi’dir.
Mirasçılıktan Çıkarma Nedir? Mirasta Iskat Hangi Hallerde Mümkün ?
Mirastan çıkarma veya diğer adıyla ıskat ancak kanunun saymış olduğu hallerde miras bırakanın, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı
mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir. Bu durumlar :
- Mirasçı, miras bırakana veya miras bırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,
- Mirasçı, miras bırakana veya miras bırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse kişi mirasçılıktan çıkarılabilir.
Mirasçılıktan çıkarılan kimse, mirastan pay alamayacağı gibi; miras payını talep edebileceği bir tenkis davası da açamaz. Mirasçılıktan çıkarma, miras bırakanın buna ilişkin tasarrufunda çıkarma sebebini belirtmesi gereklidir. Aksi halde sebepsiz bir mirastan çıkarma geçersizdir. Mirasçılıktan çıkarılan kimse itiraz ederse, belirtilen sebebin varlığını ispat yükü çıkarmadan yararlanan mirasçıya veya vasiyet alacaklısına düşer.
Borç Ödemeden Aciz Sebebiyle Mirasçılıktan Çıkarma Mümkün Mü?
Miras bırakan, hakkında borç ödemeden aciz belgesi bulunan altsoyunu, saklı payının yarısı için mirasçılıktan çıkarabilmektedir. Ancak, bunu yaparken ıskat ettiği yarıyı mirasçılıktan çıkarılanın doğmuş ve doğacak çocuklarına özgülemesi gerekmektedir. Miras açıldığı zaman borç ödemeden aciz belgesinin hükmü kalmamışsa veya belgenin kapsadığı borç tutarı mirasçılıktan çıkarılanın miras payının yarısını aşmıyorsa, mirasçılıktan çıkarılanın istemi üzerine çıkarma iptal olunur.